Hieronder vindt u een overzicht van publicaties die (mede) tot stand zijn gekomen door medewerkers van het Meertens Instituut.

  • De vliegerende Hollander Geschiedenis van de Nederlandse vliegerverbeelding vanaf 1600

    Gert Jan Johannes, Inger Leemans

    De vlieger lijkt een vluchtig ding: leuk voor de kleintjes maar na de kindertijd al snel vergeten. Hoe valt dan te verklaren dat zo veel Nederlanders gefascineerd zijn door het vliegeren? Want Nederland is een echt vliegerland. Wie de vlieger volgt, ontdekt vierhonderd jaar Nederland in vogelvlucht.

    Read more...

  • Alles begint met A

    Diedrik van der Wal

    Je komt ze tegen op de gekste plekken, soms enigszins vermomd, maar meestal wel herkenbaar: letters. Hun biografieën staan centraal in Alles begint met A van Diedrik van der Wal, dat op 21 oktober verschijnt bij Uitgeverij De Harmonie. Het boek bevat de petites histoires van alle letters: hun geschiedenissen en eigenaardigheden, hun vormen en klanken en hun aanwezigheid in het leven van alledag. In 27 letterportretten schetst Diedrik van der Wal in Alles begint met A ons alfabetisch erfgoed.

    Read more...

  • The Secular Sacred Emotions of Belonging and the Perils of Nation and Religion

    Balkenhol, Markus, van den Hemel, Ernst, Stengs, Irene (Eds.)

    How do religious emotions and national sentiment become entangled across the world? In exploring this theme, The Secular Sacred focuses on diverse topics such as the dynamic roles of Carnival in Brazil, the public contestation of ritual in Northern Nigeria, and the culturalization of secular tolerance in the Netherlands.

    Read more...

  • Shared Spaces Multispecies Approaches in the Museum

    Sophie Elpers, Michaela Katharina Fenske (Eds.)

    This special issue of Ethnologia Europaea takes an innovative approach to analysing the co-presence of animals, plants and humans in exhibits of various kinds in order to probe the potentials of the multispecies museum. From open-air museums with live animals to (natural) history museums displaying the work of the taxidermist, the contributions give rich insights into the different ways that museums represent our multispecies world. 

    Read more...

  • Passie voor de passie De Matthäus, The Passion en andere passiespelen in ontkerkelijkt Nederland

    Ernst van den Hemel

    Elk jaar beleven miljoenen Nederlanders een opvoering van het lijdensverhaal van Christus. Of het nu gaat om de Matthäus-Passion, The Passion of een van de vele andere passiespelen, in Nederland is er sprake van een opvallende populariteit van het verhaal van Christus’ kruisiging. Wat betekent deze passie voor de passie?

    Read more...

  • Songbook van Ruud de Wild Reis naar de oorsprong van het Nederlandse lied

    Ruud de Wild, Martine de Bruin & Garrelt Verhoeven

    De geschiedenis van het Nederlandse lied gaat voor de meesten van ons niet verder terug dan de vroegste liedjes waarvan opnamen bewaard gebleven zijn. Krakend uit de speakers van een radio of uit de groeven van een vinylplaat, of in de streaming audio van het internet. De ‘Hollandse Hits van het verleden’ blijven daarom gewoonlijk beperkt tot de radioklassiekers van de vroege twintigste eeuw tot en met recente hits.

    Read more...

  • 15 eeuwen Nederlandse taal

    Nicoline van der Sijs

    Hoe ontstond het Nederlands uit het Indo-Europees? Hoe belangrijk was het contact met sprekers van andere talen, dialecten of groepstalen? Waarom leren we op school dat 'hij vindt' met dt moet, maar 'ik vind' met een d? 15 eeuwen Nederlandse taal beschrijft de evolutie van de Nederlandse taal. Ieder hoofdstuk begint met een korte beschrijving van de taalcontacten in een bepaalde periode en de belangrijkste maatschappelijke veranderingen in die tijd. Daarna lezen we hoe klanken, vormen, woordvormingen en zinsbouw hierdoor zijn beïnvloed. Eén ding is duidelijk: het Nederlands heeft altijd opengestaan voor invloeden van buiten; migratie en taalcontact zijn drijvende factoren voor taalverandering.

    Read more...

  • 'Met mijn pen maak ik een opening' Tien jaar Nederlands Dagboekarchief

    Ter gelegenheid van het 10-jarig bestaan van het Nederlands Dagboekarchief is een rijk geïllustreerd jubileumboekje verschenen. Iedere maand komen zo’n dertig lezers bij elkaar om dagboeken uit het archief te lezen en te ontsluiten. In de jubileumuitgave vertellen zij aan de hand van opmerkelijke dagboekfragmenten iets over dit bijzondere vrijwilligerswerk. De uitgave bevat verder interviews met een dagboekschenker, een dagboekschrijver en een journalist die voor zijn werk gebruikmaakt van dagboeken. In de inleiding staan de oprichters van het Dagboekarchief, Monica Soeting en Mirjam Nieboer, stil bij het afgelopen decennium.

    Read more...

  • Language in the Mines

    Leonie Cornips, Pieter Muysken

    We have just published a special issue of the International Journal for the Sociology of Language on language use in the mines. Language use in mining poses a particular challenge, since mining creates very specific social ecological circumstances. The issue came out of a symposium comparing mining languages in Africa, South America, and North Western Europe, held at Maastricht University, the Netherlands.

    Read more...

  • The Miracle of Amsterdam Biography of a Contested Devotion

    Charles Caspers & Peter Jan Margry

    The Miracle of Amsterdam presents a “cultural biography” of a Dutch devotional manifestation. According to tradition, on the night of March 15, 1345, a Eucharistic host thrown into a burning fireplace was found intact hours later. A chapel was erected over the spot, and the citizens of Amsterdam became devoted to their “Holy Stead.” From the original Eucharistic processions evolved the custom of individual devotees walking around the chapel while praying in silence, and the growing international pilgrimage site contributed to the rise and prosperity of Amsterdam. 

    Read more...