Hieronder vindt u een overzicht van publicaties die (mede) tot stand zijn gekomen door medewerkers van het Meertens Instituut.

  • Humanities Data Analysis Case Studies with Python

    Folgert Karsdorp, Mike Kestemont, Allen Riddell

    A practical guide to data-intensive humanities research using the Python programming language.

    The use of quantitative methods in the humanities and related social sciences has increased considerably in recent years, allowing researchers to discover patterns in a vast range of source materials. Despite this growth, there are few resources addressed to students and scholars who wish to take advantage of these powerful tools. Humanities Data Analysis offers the first intermediate-level guide to quantitative data analysis for humanities students and scholars using the Python programming language. This practical textbook, which assumes a basic knowledge of Python, teaches readers the necessary skills for conducting humanities research in the rapidly developing digital environment.

    More information

  • Cold War Mary Ideologies, Politics, and Marian Devotional Culture

    Peter Jan Margry (ed.)

    One hardly known but fascinating aspect of the Cold War was the use of the holy Virgin Mary as a warrior against atheist ideologies. After the Second World War, there was a remarkable rise in the West of religiously inflected rhetoric against what was characterized as “godless communism”. The leaders of the Roman Catholic Church not only urged their followers to resist socialism, but along with many prominent Catholic laity and activist movements they marshaled the support of Catholics into a spiritual holy war. 

    Read more...

  • Viraal Nederland Taal en cultuur van de eerste golf

    Marc van Oostendorp & Simone Wolff (red.)

    De coronapandemie overspoelde in het voorjaar van 2020 ook Nederland. Onderzoekers van het Meertens Instituut trokken er meteen op uit, al was het soms via het beeldscherm: wat voor verhalen vertelden mensen elkaar? Ontstonden er nieuwe rituelen? En waarom verschenen er ineens spandoeken in dialect in het straatbeeld? In viraal Nederland lezen we een analyse van de manier waarop taal en cultuur meebewogen met ‘het nieuwe normaal’. De crisis laat zien dat bestaande aspecten van taal en cultuur veeleer worden uitvergroot dan echt veranderd. Daarmee zien we scherper hoe de wereld in Nederland, ook onder normalere omstandigheden, in elkaar zit.

    Read more...

  • De vliegerende Hollander Geschiedenis van de Nederlandse vliegerverbeelding vanaf 1600

    Gert Jan Johannes, Inger Leemans

    De vlieger lijkt een vluchtig ding: leuk voor de kleintjes maar na de kindertijd al snel vergeten. Hoe valt dan te verklaren dat zo veel Nederlanders gefascineerd zijn door het vliegeren? Want Nederland is een echt vliegerland. Wie de vlieger volgt, ontdekt vierhonderd jaar Nederland in vogelvlucht.

    Read more...

  • Alles begint met A

    Diedrik van der Wal

    Je komt ze tegen op de gekste plekken, soms enigszins vermomd, maar meestal wel herkenbaar: letters. Hun biografieën staan centraal in Alles begint met A van Diedrik van der Wal, dat op 21 oktober verschijnt bij Uitgeverij De Harmonie. Het boek bevat de petites histoires van alle letters: hun geschiedenissen en eigenaardigheden, hun vormen en klanken en hun aanwezigheid in het leven van alledag. In 27 letterportretten schetst Diedrik van der Wal in Alles begint met A ons alfabetisch erfgoed.

    Read more...

  • The Secular Sacred Emotions of Belonging and the Perils of Nation and Religion

    Balkenhol, Markus, van den Hemel, Ernst, Stengs, Irene (Eds.)

    How do religious emotions and national sentiment become entangled across the world? In exploring this theme, The Secular Sacred focuses on diverse topics such as the dynamic roles of Carnival in Brazil, the public contestation of ritual in Northern Nigeria, and the culturalization of secular tolerance in the Netherlands.

    Read more...

  • Shared Spaces Multispecies Approaches in the Museum

    Sophie Elpers, Michaela Katharina Fenske (Eds.)

    This special issue of Ethnologia Europaea takes an innovative approach to analysing the co-presence of animals, plants and humans in exhibits of various kinds in order to probe the potentials of the multispecies museum. From open-air museums with live animals to (natural) history museums displaying the work of the taxidermist, the contributions give rich insights into the different ways that museums represent our multispecies world. 

    Read more...

  • Passie voor de passie De Matthäus, The Passion en andere passiespelen in ontkerkelijkt Nederland

    Ernst van den Hemel

    Elk jaar beleven miljoenen Nederlanders een opvoering van het lijdensverhaal van Christus. Of het nu gaat om de Matthäus-Passion, The Passion of een van de vele andere passiespelen, in Nederland is er sprake van een opvallende populariteit van het verhaal van Christus’ kruisiging. Wat betekent deze passie voor de passie?

    Read more...

  • Songbook van Ruud de Wild Reis naar de oorsprong van het Nederlandse lied

    Ruud de Wild, Martine de Bruin & Garrelt Verhoeven

    De geschiedenis van het Nederlandse lied gaat voor de meesten van ons niet verder terug dan de vroegste liedjes waarvan opnamen bewaard gebleven zijn. Krakend uit de speakers van een radio of uit de groeven van een vinylplaat, of in de streaming audio van het internet. De ‘Hollandse Hits van het verleden’ blijven daarom gewoonlijk beperkt tot de radioklassiekers van de vroege twintigste eeuw tot en met recente hits.

    Read more...

  • 15 eeuwen Nederlandse taal

    Nicoline van der Sijs

    Hoe ontstond het Nederlands uit het Indo-Europees? Hoe belangrijk was het contact met sprekers van andere talen, dialecten of groepstalen? Waarom leren we op school dat 'hij vindt' met dt moet, maar 'ik vind' met een d? 15 eeuwen Nederlandse taal beschrijft de evolutie van de Nederlandse taal. Ieder hoofdstuk begint met een korte beschrijving van de taalcontacten in een bepaalde periode en de belangrijkste maatschappelijke veranderingen in die tijd. Daarna lezen we hoe klanken, vormen, woordvormingen en zinsbouw hierdoor zijn beïnvloed. Eén ding is duidelijk: het Nederlands heeft altijd opengestaan voor invloeden van buiten; migratie en taalcontact zijn drijvende factoren voor taalverandering.

    Read more...