30 November 2021

    Nieuwsbrief november 2021

    In de nieuwsbrief van november besteden we aandacht aan het publieksrapport 'Dialect in het onderwijs' van Kristel Doreleijers, die promotieonderzoek doet bij Tilburg University en het Meertens Instituut. Verder een oproep om deel te nemen aan het onderzoek over geurwoorden van het onderzoeksproject Odeuropa. In Meertens in Beeld is Leonie Cornips aan het woord over taalgebruik in het Duits-Nederlandse grensgebied.

    30 November 2021

    Oproep: doe mee aan de vragenlijst over geurgebruiken en geurtaal

    Aan het Meertens Instituut en het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis is begin 2021 een nieuw Europees project opgestart – Odeuropa – dat geurerfgoed en historische geurtaal onderzoekt. Voor de samenstelling van de NeusWijzer: de eerste Grote Nederlandse Geur(woorden)gids (voor de neusgierigen) willen onderzoekers van dit project graag meer weten over de hedendaagse geurtaal en geurgebruiken.

    Welke geurwoorden zijn nu (nog) in gebruik? Zijn er nieuwe woorden bijgekomen? Wat zijn de verschillen per regio? Muf, dompig, duffig, vaats, verdossemd, heumig, brak of pismuffig: het Nederlands is ooit heel rijk geweest aan geurwoorden. Niet alleen voor muffe luchten en bedompte ruimtes, maar juist om de rijke geurcultuur in het dagelijks leven te beschrijven.

    Read more...
    30 November 2021

    Publieksrapport 'Dialect in het onderwijs' verschenen

    Als onderdeel van haar promotieonderzoek heeft Kristel Doreleijers in 2021 gewerkt aan een studie naar dialecteducatie. In dit onderzoek stond de vraag centraal hoeveel animo er is om aandacht te besteden aan dialect en streektaal in het basis- en voortgezet onderwijs, en in lerarenopleidingen. Ook heeft Doreleijers geïnventariseerd wat er nu al wordt gedaan met dialecten en streektalen in het onderwijs en welke behoeften er zijn. Het publieksrapport 'Dialect in het onderwijs' is onlangs verschenen en hier te lezen.

    Beeld: Kristel Doreleijers

    30 November 2021

    Terugblik op de Afrikaans Grammar Workshops

    Taalkundigen wereldwijd, maar vooral in Nederland en Vlaanderen, uitnodigen zich te verdiepen in de grammatica van het Afrikaans, 'zustertaal’ of (juister) 'dochtertaal' van het Nederlands: dat was het idee achter de Afrikaans Grammar Workshops, een serie ‘werkwinkels’, zoals dat in het Afrikaans heet. Een idee dat ontstaan was in Amsterdam en waarvan de derde aflevering nu ook daadwerkelijk plaatsvond aan het Meertens Instituut (donderdag 30 september j.l) en voor een dag in het Zuid-Afrikahuis (vrijdag 1 oktober).

    Vanwege coronamaatregelen moesten veel deelnemers, ook sprekers, uit Zuid-Afrika en andere continenten online deelnemen, maar dat stond niet in de weg dat er interessante lezingen en soms ook diepgravende discussies waren. Zo was er bijvoorbeeld een gedegen schets van het Afrikaans zoals dat door migranten in Patagonië wordt gesproken, een tijdcapsule het Afrikaans van een eeuw geleden (toen veel Afrikaners Zuid-Afrika na de Boerenoorlog verlieten), en ook intrigerende uiteenzettingen over de manier waarop de zinsbouw van de taal zich nog steeds verder van het Nederlands vandaan ontwikkelt.

    Read more...
    31 October 2021

    Nieuwsbrief oktober 2021

    In de nieuwsbrief van oktober besteden we aandacht aan Staat van het Nederlands, een tweejaarlijks onderzoek in opdracht van de Taalunie. Voor de Meertens Nieuwsbrief zoomden we in op de staat van het dialect en de regionale talen in Nederland en Vlaanderen. Verder in het nieuws: Alles begint met A van Diedrik van der Wal wint de Taalboekenprijs 2021 en Wederopbouwboerderijen van Sophie Elpers is genomineerd voor de Karel van Manderprijs 2021. In de rubriek Meertens in Beeld bijzondere aandacht voor het onderzoek van Irene Stengs naar de betekenis van gedenkplekken, zoals de gedenkplek voor Peter R. de Vries.