Nederlandse Voornamenbank
Aanwijzingen voor het gebruik en achtergrondinformatie
Algemeen
- rode woorden zijn hyperlinks
- de zoekfunctie blijft altijd rechtsboven staan
- alle namen hebben een eigen overzicht van hun populariteit en een verspreidingskaart
- aantallen kleiner dan 5 worden niet gegeven
Het zoekvenster
Het zoekvenster heeft de opties 'is gelijk aan', 'begint met', 'eindigt met', 'bevat' en 'geavanceerd'. Bij 'is gelijk aan' moet een complete voornaam in het zoekveld worden getypt. Men komt dan rechtstreeks op de pagina over deze naam. Bij de overige opties volstaat het typen van een deel van een naam. Het resultaat is een naamlijst met alle namen die aan de zoekopdracht voldoen. Achter elke naam staat het aantal mannelijke en vrouwelijke naamdragers dat in 2006 in de Gemeentelijke Basisadministratie is geregistreerd. Een rode naam kan aangeklikt worden om een overzicht van de populariteit tussen 1880 en 2009, een verspreidingskaart te zien, of om op een pagina te komen met meer informatie over de betreffende naam. Er is geen link bij namen die in 2006 minder dan vijf keer voorkwamen.
Met de zoekoptie 'geavanceerd' kunnen zogenaamde reguliere expressies worden gebruikt. Daarmee kan een groep namen worden geselecteerd die aan bepaalde spellingseisen voldoet, bijvoorbeeld alle spellingsvarianten van Angelique. Op een aparte pagina worden deze reguliere expressies uitgelegd. De zoekopdracht resulteert in een lijst namen die aan de expressie voldoen. Daarvan is een populariteitsoverzicht of de verspreidingskaart van alle namen samen te zien. In de verspreidingskaart worden hier, buiten de kleurschaal, geen getallen gegeven.
Wanneer een zoekactie geen resultaat heeft, wordt een pagina getoond met suggesties voor verdere naspeuringen.
Wees bedacht op spellingvariatie! Als u meer wilt weten over spellingvariatie bij voornamen, dan kunt u terecht bij de pagina spelling
Lemma
Als de geselecteerde naam als lemma in de Nederlandse Voornamenbank is opgenomen, dan wordt de informatiepagina van deze naam getoond. Daarop staat bovenaan de gekozen naam in groene letters, mogelijk met een aantal rode namen aan de rechterkant. Dat zijn de varianten waarbij andere diacrieten (leestekens) of hoofdletters in de naam zijn gebruikt.
Onder het naamschema staat de menubalk die uit drie onderwerpen bestaat: 1. populariteit; 2. verspreiding; 3. verklaring. Is een term rood dan kan de pagina achter de tab geopend worden; is een term grijs dan ontbreekt het betreffende onderwerp bij deze naam. Het onderwerp 'populariteit' wordt bij selectie van de naam al meteen gepresenteerd.
Onder de menubalk staan de aantallen naamdragers in Nederland in 2006, voor mannen en voor vrouwen, nog onderscheiden naar eerste voornaam en als volgnaam. Wanneer hier overal nul staat kwam de naam in 2006 niet voor, maar is die wel bekend uit eerdere registraties. Ook staan daar de percentages per geslacht. Aan het einde van de regel kan voor een populariteitsoverzicht gekozen worden, of naar aantal of naar percentage.
Populariteit
De populariteit wordt gegeven met het aantal (of percentage) jongens of meisjes dat per jaar in Nederland de naam krijgt, over de periode 1880-2009. Deze gegevens zijn afgeleid uit de Gemeentelijke Basisadministratie. Na 1930 zijn de gegevens vrijwel compleet beschikbaar, maar oudere gegevens zijn niet volledig meer. De aantallen nemen geleidelijk af en voor het jaar 1880 zijn alleen de voornamen van ongeveer een kwart van de geborenen digitaal beschikbaar. Omdat het totaal aantal geboorten per jaar bekend is via het Centraal Bureau voor Statistiek, kon uit het percentage naamdragers toch een schatting gemaakt worden voor het totaal aantal geboren naamdragers. Deze wordt getoond.
Als het pijltje met de muis op een populariteitsbalkje wordt gezet, verschijnt (zonder te klikken!) het jaar met het al dan niet geschatte aantal (of percentage) naamdragers die in dat jaar zijn geboren.
De populariteit is uit de GBA bekend door onze selectie van 2006. Dankzij de medewerking van de Sociale Verzekeringsbank konden we de gegevens voor de eerste naam uitbreiden tot 2009. Voor de volgnamen is 2005 het laatste compleet bekende jaar.Bij de populariteitgrafiek is uitgegaan van personen met de Nederlandse nationaliteit die in het betreffende jaar in Nederland zijn geboren, en waarvan mag worden aangenomen dat de naam geaccepteerd is door een ambtenaar van de burgerlijke stand onder Nederlands recht. Er is daarvoor gekozen omdat van personen die in 2006 de Nederlandse nationaliteit hadden en die in het buitenland zijn geboren, de naam door die buitenlandse autoriteiten is bepaald.
Verspreiding
De verspreiding van het aantal naamdragers van een voornaam in Nederland wordt per geboortegemeente getoond, voor iedereen die in 2006 in ons land leefde.
Er kan gekozen worden tussen twee kaartpresentaties: de optie 'verspreiding' voor een kaart van het aantal naamdragers per gemeente, of de optie '% verspreiding' voor het relatieve aantal inwoners in een gemeente met de betreffende voornaam. Als op de kaart het pijltje met de muis op een plaats op de kaart wordt gezet, verschijnt (zonder te klikken!) de gemeentenaam met het aantal personen, of alléén de gemeentenaam als daar minder dan 5 naamdragers zijn ingeschreven. Deze beperking is ter bescherming van de privacy ingesteld. Op basis van een berekening waarin het (geringe) aantal dragers van een naam afgezet wordt tegen het inwoneraantal van een (kleine) gemeente komt het ook voor dat de aanwezigheid van naamdragers om die reden in zijn geheel niet wordt gegeven.
Verklaring
De naamsverklaringen zijn gebaseerd op het werk van dr. J. van der Schaar, bewerkt door dr. Doreen Gerritzen. Daarbij is informatie over het geslacht en herkomst van naamdragers in de beschrijving weggelaten, omdat de informatie daarover in de Gemeentelijke Basisadministratie een beter en vollediger beeld geeft. Als basis heeft van der Schaar het werk van J.J. Graaf uit 1915 ('Nederlandsche doopnamen naar oorsprong en gebruik') en de 'List fan Fryske foarnammen' van de Fryske Akademy gebruikt. Deze basis werd uitgebreid met materiaal dat hij verzamelde door geboorte- en overlijdensberichten in verschillende kranten en door middel van een enquête. Deze laatste bron leverde een unieke verrijking van de verzameling op: allerlei, vaak door dialect beïnvloede varianten en verkortingen die in het dagelijks leven in gebruik zijn, maar nooit de geschreven status hebben gehaald, konden worden toegevoegd, met frequentie nul.Wilt u meer weten over voornamen in het algemeen, dan kunt u terecht bij over voornamen. Daar vindt u lijstjes met populaire voornamen en kunt u lezen over de naamwet, motieven van ouders bij de naamkeuze, de geschiedenis van onze naamgeving en andere onderwerpen.
Privacy
De naamgevens die ten grondslag liggen aan de Nederlandse Familienamenbank en de Nederlandse Voornamenbank zijn verstrekt op basis van
een authorisatie die door het agentschap BPR (nationale GBA beheerder) is verleend aan het Meertens Instituut KNAW en de Universiteit Utrecht op
grond van wetenschappelijk naamkundig onderzoek (art 17 eerste lid en art 109 Wet op de GBA, alsmede art 66a en 67 van het Besluit
gemeentelijke basisadministratie persoonsgegevens). De presentatie in de beide namenbanken is gemeld bij het College Bescherming Persoonsgegevens.
Ter bescherming van de privacy zijn de volgende uitgangspunten zijn gehanteerd:
- Alle aanwezige namen worden genoemd, maar aantallen kleiner dan 5 worden niet gegeven. Dat is in overeenstemming met internationaal gehanteerde normen.
- In de populariteitsgrafieken van voornamen worden aantallen gesommeerd over een aantal jaren zolang het totale aantal kleiner is dan 5
- In de verspreidingskaarten worden aantallen kleiner dan 5 per gemeente niet in getal getoond, wel in kleur. Afhankelijk aan het aantal naamdragers en de grootte van de betrokken gemeenten, kan het voorkomen dat aanwezigheid in kleine gemeenten in het geheel niet wordt getoond. Dat wordt bij de kaart vermeld. Bij zoeken met behulp van reguliere expressies worden in het geheel geen aantallen in de kaart getoond.
- Er is een keuze gemaakt voor de weergave van de woonplaats voor familienamen en de weergave van de geboorteplaats voor voornamen om combinatie van gegevens uit beide naambanken bij zeldzame namen zoveel mogelijk uit te sluiten.
Mocht het toch voorkomen dat men zich in zijn belangen geschaad voelt, dan verwijzen we naar de algemene disclaimer van het Meertens Instituut. In gemotiveerde gevallen zullen we de presentatie van de informatie aanpassen.