Home

Curriculum vitae en publicatielijst Herman Roodenburg

Herman Roodenburg (Breda 1951) studeerde sociologie en geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Hij was van 1981 tot 1982 verbonden aan het Sociologisch Instituut van dezelfde universiteit en van 1983 tot 1987 aan het Criminologisch Instituut van de Vrije Universiteit te Amsterdam. Sedert 1987 is hij als onderzoeker verbonden aan het Meertens Instituut van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen te Amsterdam, sinds 2000 op het gebied van de materiële cultuur, in het bijzonder kleding en lichamelijkheid. 

Zijn proefschrift betrof de disciplinering van de zeventiende-eeuwse volkscultuur, bezien vanuit de calvinistische gemeente te Amsterdam en haar uitoefening van de kerkelijke tucht. Daarnaast publiceerde hij over andere historisch-etnologische onderwerpen (gebaren en lichaamshouding, humor, eer) en over theorie en historiografie van de etnologie.

Sinds september 2004 is hij hoofd van de afdeling Etnologie aan het Meertens Instituut. Daarnaast is hij sinds januari 2002 als bijzonder hoogleraar Historische Antropologie verbonden aan de Katholieke Universiteit Leuven, departement Geschiedenis, en was hij in het wintersemester 2005-2006 gasthoogleraar aan het Seminar für Volkskunde/Europäische Ethnologie van de Westfälische Wilhelms-Universität, Münster. Voorts is hij redacteur van het Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek, het tijdschrift De Achttiende Eeuw, de publikatiereeks Studies on Netherlandish Art and Culture, de tijdschriften Levend Erfgoed en Apparences en maakt hij deel uit van de editorial board van Gesture.


PUBLICATIES/PUBLICATIONS 2005

  • E Politismike Istoria tou Xioumor [Greek translation of A Cultural History of Humour], red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Athene, Polutropon, 2005).
  • 'Pierre Bourdieu: Issues of Embodiment and Authenticity', Etnofoor 17(2005), 1/2, 215-226.
  • 'Etnologie en cultural studies: Kanttekeningen bij een mogelijke samenwerking', Volkskunde 106 (2005), 3, 217-227.
  • 'Folklore en "performance", Alledaagse Dingen 11 (2005), 3/4, 11-14.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 2004

  • Social Control in Europe 1500-1800, red. Herman Roodenburg en Pieter Spierenburg (Columbus, Ohio State University Press, 2004).
  • The Eloquence of the Body: Perspectives on Gesture in the Dutch Republic (Zwolle, Waanders, 2004).
  • 'Volkscultuur', in: W. Steffelaar [red.] Oriëntatiecursus Cultuurwetenschappen: De Republiek. Open Universiteit, Heerlen, pp. 186-206.

 PUBLICATIES/PUBLICATIONS 2003

  • 'Introduction', in: Het exotische verbeeld 1550-1950. Boeren en verre volken in de Nederlandse kunst, red. Herman Roodenburg e.a. (Zwolle 2003) [Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek 53 (2002)].
  • 'Volkskunde, vaderlandsliefde en levensverhalen: een inleiding', in Volkskunde, vaderlandsliefde en levensverhalen, red. Barbara Henkes en Herman Roodenburg (Hilversum 2003) [=Tijdschrift voor Sociale Geschiedenis 29 (2003), 2], 129-142.
  • Symon Andriessoon, Duytsche Adagia ofte Spreecwoorden, red. Mark A Meadow, Anneke C.G. Fleurkens, S.A.C. Dudok van Heel en Herman Roodenburg (Hilversum 2003).

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 2002

  • 'Marken as relic: the merging of painting, tourism, craniometry and folklore studies around 1900.' In: H. Vermeulen & F. Hüsken [red.] Tales from Academia: History of Anthropology in the Netherlands. (Saarbrücken 2002), 1015-1032.
  • 'Isabella de Moerloose (1660 of 1661 - na 1712). Al te eigenzinnige ideeën over God en de wereld.' In: A. de Haas [red.] Achter slot en grendel. Schrijvers in Nederlandse gevangenschap 1700-1800. (Zutphen 2002), 20-29.
  • 'Making an Island in Time: Dutch Folklore Studies, Painting, Tourism, and Craniometry around 1900.' Journal of Folklore Research 39 (2002), 2/3, 173-200.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 2001

  • Gaoxiao: Youmo wenhuashi, red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Peking 2001) [= Chinese vertaling A Cultural History of Humour].
  • "Inzest in der Nachbarschaft. Strategien und Reaktionen in einem ärmeren Viertel Haarlems." In: Ruth-E. Mohrmann (red.), Städtische Volkskultur im 18. Jahrhundert (Keulen 2001), 99-112.
  • "Over Goethe, Gorbatsjov en een meisje in de Kanaalstraat. De oude maar onbekende grappen van Nasreddin Hodja." In: Theo Meder (red.), Er waren een Marokkaan, een Turk en een Nederlander … Volkskundige en taalkundige opstellen over het vertellen van moppen in de multiculturele wijk Lombok (Amsterdam 2001), 43-50.
  • (met Ton Dekker en Gerard Rooijakkers), "De symbolische orde van de Nederlandse etnologie: een antwoord", Oost-Vlaamse Zanten. Tijdschrift voor Volkscultuur in Vlaanderen 76 (2001), 2, 165-176.
  • "Tussen distantie en betrokkenheid. 'Public folklore' en de volkskunde in Nederland en Vlaanderen'", Mores. Tijdschrift voor Volkscultuur in Vlaanderen 2 (2001), 1, 5-8.
  • "Tussen distantie en betrokkenheid. 'Public folklore' en de volkskunde in Nederland en Vlaanderen", Alledaagse Dingen 11 (2001), 1, 5-8.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 2000

  • Volkscultuur: een inleiding in de Nederlandse etnologie, red. Ton Dekker, Herman Roodenburg en Gerard Rooijakkers (Nijmegen 2000).
  • Managing Ethnicity: Perspectives from Folklore Studies, History and Anthropology, red. Regina Bendix en Herman Roodenburg (Amsterdam 2000)
  • O Istorie Culturalâ a Gesturilor, red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Boekarest 2000).
  • Una Historia Cultural do Humor, red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Rio de Janeiro en Sâo Paulo 2000)
  • 'On "swelling" the hips and crossing the legs: distinguishing public and private in paintings and prints from the Dutch Golden Age, in: The Public and Private in Dutch Culture of the Golden Age red. Arthur K. Wheelock Jr. En Adele Seeff (Newark en Londen 2000), 64-84.
  • 'Gestures', Encyclopedia of European Social History (New York 2000), vol. 4, 365-369.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1999

  • Kulturgeschichte des Humors: von der Antike bis heute, red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Darmstadt 1999).
  • Homo ridens: humor van de oudheid tot heden, red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Amsterdam en Meppel 1999).
  • 'Marken als relict: het samengaan van schilderkunst, toerisme, volkskunde en fysische antropologie rond 1900', Volkskundig Bulletin 25 (1999), 2-3, 197-214

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1998

  • 'Ehre in einer pluralistischen Gesellschaft: die Republik der Vereinigten Niederlande', in: Ehrkonzepte in der Frühen Neuzeit, Identitäten und Abgrenzungen, red. Sibylle Backmann e.a. (Berlijn 1998), 366-388.
  • 'Inleiding', in Eer, smaad en belediging in cultuurhistorisch perspectief (Middeleeuwen - 20ste eeuw, red. Karel Velle [themanummer Oost-Vlaamse Zanten 73 (1998)], 154-156.
  • 'Creating oneself in a compound of ethnic possibilities'. Interview met Regina Bendix op vrijdag 24 april 1998. Volkskundig Bulletin 24 (1998), 3, 427-435.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1997

  • A Cultural History of Humour from Antiquity to the Present, red. Jan Bremmer en Herman Roodenburg (Cambridge 1997).
  • 'Zwischen "Volksgeist" und "Volksaufklärung". Über Volkskunde und nationale Identität in den Niederlanden 1800-1850', Österreichisches Zeitschrift für Volkskunde 100 (1997), 1, 1-34. (herdruk).
  • 'How to sit, stand and walk: toward a historical anthropology of Dutch paintings and prints', in: Looking at Seventeenth-Century Dutch Art. Realism reconsidered, red. W. Franits (New York 1997), 175-186.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1996

  • 'Predikanten op de kansel. Een verkenning van hun "eloquentia corporis", in: Mensen van de Nieuwe Tijd. Een liber amicorum voor A.Th. van Deursen (Amsterdam 1996), 324-338.
  • 'Eer en oneer ten tijde van de Republiek: een tussenbalans', Volkskundig Bulletin 22 (1996), 2, 129-148.
  • 'De wellevendheid verbeeld. De doorwerking van de lichamelijke welsprekendheid in de achttiende-eeuwse toneel- en schilderkunst', in: De maat van het lichaam, red. Godelieve van Heteren [=Gezondheid. Theorie in praktijk 4 (1996), 2], 139-150.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1995

  • Beeld en zelfbeeld in de Nederlandse kunst, 1550-1750, red. Herman Roodenburg e.a. [=Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek 46 (1995)].
  • '"Welstand" en "wellevendheid". Over houdingen, gebaren en gelaatsuitdrukking in de schilderkunst, de toneelkunst en de rhetorica: de inbreng van het classicisme', in: Beeld en zelfbeeld, 417-439.
  • 'Het verleden opgepoetst. Pastoor Klönne, het 'folklore' en de zestiende-eeuwse sacramentsprocessies', in: Goede en slechte tijden. Het Amsterdamse Mirakel van Sacrament in historisch perspectief, red. P.J. Margry (Aerdenhout 1995), 17-29.
  • '"Venus Minsieke Gasthuis". Crenças sexuais na Holanda do século VXII', in: De Safo a Sade. Momentos na História da Sexualidade, red. J. Bremmer (Sao Paulo 1995), 91-138.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1994

  • 'Reformierte Kirchenzucht und Ehrenhandel. Das Amsterdamer Nachbarschaftsleben im 17. Jahrhundert', in: Kirchenzucht und Sozialdisziplinierung im frühneu-zeitlichen Europa, red. Heinz Schilling (Berlijn 1994) [= Beiheft 16, Zeitschrift für Historische Forschung], 129-52.
  • Antiquaren, liefhebbers en professoren. Momenten uit de geschiedenis van de Nederlandse volkskunde, red. Ton Dekker, Paul Post en Herman Roodenburg [=Volkskundig Bulletin 20, 3].
  • 'Tussen "volksgeest" en "volksverheffing". Over volkskunde en nationale identiteit aan het begin van de negentiende eeuw', in: Antiquaren, 268-89.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1993

  • Gebaren en lichaamshouding van de oudheid tot heden, red. J.N. Bremmer en H.W. Roodenburg (Nijmegen, 1993).
  • De 'hand van vriendschap'. Over het handen schudden en andere gebaren in de Republiek der Zeven Verenigde Provinciën, in: Gebaren en lichaamshouding, 171-211.
  • 'Een verfoeilijke misdaad. Incest in het gewest Holland tijdens de 17e en 18e eeuw', Holland 25 (1993), 2, p. 58-76.
  • 'Over scheefhalzen en zwellende heupen. Enige argumenten voor een historische antropologie van de zeventiende-eeuwse schilderkunst', De Zeventiende Eeuw (1993), 2, p. 151-68.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1992

  • 'Naar een etnografie van de vroeg-moderne stad: de 'gebuyrten' in Leiden en Den Haag'. In: Cultuur en maatschappij in Nederland, 1500-1850. Een historisch-antropologisch perspectief, red. P. te Boekhorst, P. Burke en W. Frijhoff (Amsterdam/Heerlen, 1992), 219-243.
  • 'Volkscultuur'. In: Oriëntatiecursus cultuurwetenschappen, red. J.M.E. Worms (Heerlen: Open Universiteit, 1992), Dl. II ('De Republiek'), 189-210.
  • Schimpen en schelden: Eer en belediging in Nederland, 1600-1850, red. A. Keunen en H.W. Roodenburg [=Volkskundig Bulletin 18,3].
  • 'De notaris en de erehandel'. Beledigingen voor het Amsterdamse notariaat, 1700-1710. In: Schimpen en schelden, 367-388.
  • 'Die Amsterdamer Kirchenzucht im 17. Jahrhundert und die These der Sozialdisziplinierung'. In: Jahrbuch Zentrum für Niederlande-Studien 3 (1992), 27-37.
  • [met R.M. Dekker], Sickness, healing and death in the jokes of Aernout van Overbeke (1632-1674). In: Curing and insuring: essays on illness in past times. The Netherlands, Belgium and Italy, 16th - 20th centuries, red. H. Binneveld en R.M. Dekker (Hilversum, 1992), 69-83.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1991

  • A Cultural History of Gesture from Antiquity to the Present Day, red. J.N. Bremmer en H.W. Roodenburg (Cambridge, 1991).
  • "The Hand of Friendship". Shaking Hands and Other Gestures in the Dutch Republic', in: A Cultural History, 152-189.
  • Aernout van Overbeke, Anecdota sive historiae jocosae, red. R.M. Dekker en H.W. Roodenburg (Amsterdam, 1991).
  • Misdaad, zoen en straf. Strafrechtsgeschiedenis in Nederland, + 800 - + 1600, red. H.A. Diederiks en H.W. Roodenburg (Hilversum, 1991).
  • "Freundschaft", "Brüderschaft" und "Einigkeit". Städtische Nachbarschaften im Westen der Republik', in: Ausbreitung bürgerlicher Kultur in den Niederlanden und Nordwestdeutschland, red. A.J. Dekker, P. Post et al. (Münster, 1991), 10-24.
  • 'Over korsetten, lichaamshouding en gebaren. Een cultuurhistorische verkenning van de 'nieuwe fatsoenen' tussen ruwweg 1580 en 1650', in: Sociale aspecten van kleding, red. L. Heerma van Voss [= Textielhistorische Bijdragen 31 (1991)], 20-38.

PUBLICATIES/PUBLICATIONS 1990

  • Onder censuur. De kerkelijke tucht in de gereformeerde gemeente van Amsterdam, 1578-1700 (Hilversum, 1990).

PUBLICATIES VOOR 1990 (selectie)/PUBLICATIONS BEFORE 1990 (selection)

  • 'Predestinatie en groepscharisma. Een sociologische verkenning van de conflicten tussen calvinisten en andere gelovigen in de Republiek, + 1580 - + 1650', Amsterdams Sociologisch Tijdschrift 8 (1981), 2, 254-85.
  • 'Protestantse en katholieke askese. Gedragsvoorschriften bij contrareformatorische moralisten in de Republiek', Amsterdams Sociologisch Tijdschrift 8 (1982), 4, 612-36.
  • [met R.M. Dekker], 'A Suitable Case for Treatment A Reappraisal of Erikson's "Young Man Luther"', Theory and Society 12 (1983), 6, 775-800.
  • 'De autobiografie van Isabella de Moerloose, Sex, opvoeding en volksgeloof in de zeventiende eeuw', Tijdschrift voor Sociale Geschiedenis 32 (nov. 1983), 311-42.
  • [met R.M. Dekker], 'Humor in de zeventiende eeuw. Opvoeding, huwelijk en seksualiteit in de moppen van Aernout van Overbeke (1632-1674)', Tijdschrift voor Sociale Geschiedenis 35 (aug. 1984), 243-66.
  • 'De kale en de gebaarde filosoof. Het debat tussen de historici Carlo Ginzburg en Robert Muchembled', Sociologisch Tijdschrift 11 (1984), 3, 530-50.
  • 'The Autobiography of Isabella de Moerloose. Sex, Childrearing and Popular Belief in Seventeenth-Century Holland', Journal of Social History 18 (1985), 4, 517-40.
  • '"Venus Minsieke Gasthuis". Over seksuele attitudes in de achttiende-eeuwse Republiek', Documentatieblad Werkgroep Achttiende Eeuw 17 (1985), 1, 119-42.
  • 'Splendeur et magnificence. Processions et autres célébrations à Amsterdam au 16e siècle', Revue du Nord 69 (1987), 515-34.
  • "Een soorte van duivelsche afgoderije". De bestrijding van toverij door de gereformeerde kerkeraad te Amsterdam, 1580-1700', in: Nederland betoverd. Toverij en hekserij van de veertiende tot in de twintigste eeuw, red. M. Gijswijt-Hofstra en W. Frijhoff (Amsterdam, 1987), 80-93.
  • Soete minne en helsche boosheit. Seksuele voorstellingen in Nederland, 1300-1850, red. G. Hekma en H.W. Roodenburg (Nijmegen, 1988).
  • 'The Maternal Imagination. Fears of Pregnant Women in Seventeenth-Century Holland', Journal of Social History 21 (1988), 4, 701-16.
  • "Venus Minsieke Gasthuis". Sexual Beliefs in Eighteenth-Century Holland', in: From Sappho to De Sade. Moments in the History of Sexuality, red. J. Bremmer (Londen en New York), 84-107.

LID VAN/MEMBERSHIPS

  • SIEF (Société Internationale d'Ethnologie et de Folklore), lid/member
  • Vereniging Cultuurwetenschap, bestuurslid/member of the board
  • Nederlands Historisch Genootschap, lid/member
  • Maatschappij voor Nederlandse Letterkunde, lid/member
  • Werkgroep Achttiende Eeuw
  • International Society for Gesture Studies, lid/member
  • Huizinga-werkgroep Visuele Cultuur, bestuurslid/member of the board
  • Nederlandse Kostuumvereniging, lid/member
  • Stichting Meertens Externe Activiteiten, voorzitter/president

REDACTIEWERK/EDITORIAL BOARDS

  • Volkskundig Bulletin 1991-2000
  • Nederlands Kunsthistorisch Jaarboek
  • De Achttiende Eeuw
  • Studies on Netherlandish Art and Culture
  • Gesture
  • Apparences

Herman Roodenburg