elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: zolder 

zolder , zolder , (zelfstandig naamwoord onzijdig en mannelijk) , Zie de wdbb. || De kleren hangen op ’t zolder te drogen. – Zie een zegsw. op appel en snoek. Papieren zolder, als benaming voor slecht land, waar geen grond onder is en waar het vee dus met de poten doorheen trapt. – Vgl. de samenst. brandzolder, buulzolder, hangzolder, kapzolder.
Bron: Boekenoogen, G.J. (1897), De Zaanse Volkstaal. Deel II: Zaans Idioticon - Aanvullingen. Zaandijk (herdruk 1971)
zolder  , zölder , zölderke , zolder, Pepeere zölder, huis met hypotheek.
Bron: Daelen-Meuter, Jos. van (ca. 1937), Venloos waordebook, ongepubliceerd typoscript, Venlo.
zolder , zòoldr , zelfstandig naamwoord, mannelijk , zòoldrs , zòoldrken , zolder
Bron: Schönfeld Wichers, K.D. (1959), Woordenboek van het Rijssens dialect, herdruk 1996, z.pl.
zolder , zolder , zelfstandig naamwoord de/’t , 1. De zolder. 2. De zoldering. | Koik es wat ’n zoôt migge teugen ’t zolder zitte. Zegswijze op zolder in ’n leeg vaatje, schertsreactie op de vraag waar iets ligt.
Bron: Pannekeet, J. (1984), Westfries Woordenboek, Wormerveer
zolder , zulder , planken zolder boven het woongedeelte.
Bron: Crompvoets, H. en J. van Schijndel (1991), Mééls Woordeboe:k. Meijel: Medelo.
zolder , zulder , zelfstandig naamwoord , zitvlak van een mannenbroek. Zegswijze: Hij hè ’ne gròòte zulder, mar ’n klèèn kuntje. Veel geschreeuw maar weinig wol.
Bron: Naaijkens, J. (1992), Dè’s Biks – Verklarende Dialectwoordenlijst, Hilvarenbeek
zolder , zöldertie , zoldertje.
Bron: Werkgroep Dialekt van het Cultuur Historisch Genootschap Raalte (1995), Nieuw Sallands Woordenboek, Raalte
zolder , zolder , de , zolders , zolder, zoldering Een zolder is alles wat gien hilde of plafond is. Een hilde is een zolder boven de koenen op de lösse deel. Een plafond lop under de balken deur en ij kunt dus een plafond under de zolder maken (Sle), In de aolde boerderaaien is het soms wel aordig hoog under de zolder (Eev), Ik wil mörgen de zolder waschen zoldering afwassen (Bov), Hij kwam holderdebolder van de zolder of (Bco), Ie hadden een koorde an de zolder um oe an op te trekken, aj op ’t bedde lagen (Hol), Zet de fiets mor op zolder (Zey), (fig.) Dat wicht hef het haor op zolder opgestoken haar (Emm), z. ook hilde
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
zolder , zulder , 1) zolder; 2) achterpand van een broek.
Bron: Zegers, A. (1999), Het dialect van het land van Ravenstein, in het bijzonder van Uden en Zeeland, Uden.
zolder , zòlder , zolder
Bron: Fien, A., Ph.C.G.M. Bloemhoff-de Bruijn en J. Gunnink (2000), Woordenboek van de Kamper Taal, Kampen
zolder , zöldertien , zoldertje.
Bron: Dialectwârkgroep Heerde/Waopmvelde (2004), Nieje Heerder Woordnboek, Heerde.
zolder , zulder , zolder , Bè óns óp de zulder daor hébbe we’n kèrmusbèd gemôkt vur és’ser slaopers komme. Bij ons op de zolder hebben we een noodbed gemaakt voor als er slaapgasten komen
Bron: Hendriks, W. (2005), Nittersels Wóórdenbuukske. Dialect van de Acht Zaligheden, Almere
zolder , zoolder , zelfstandig naamwoord , de 1. zolder, verdieping onder het dak van een gebouw 2. plafond
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
zolder , zoldertie , uitdrukking , Pepiere zoldertie Dun laagje ijs op sloot of vliet
Bron: Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard (2006), Hoekschewaards woordenboek, Klaaswaal.
zolder , zôlder , zolder
Bron: Bergh, N. van den, e.a. (2007), Um nie te vergeete. Schaijks dialectboekje, Schaijk.
zolder , zolder , kruis in broek , heel zunne zolder is uit zun broek gescheurd het hele kruis is uit zijn broek gescheurd-
Bron: Melis, A. van (2011) Bikse Praot. Prinsenbeeks Dialectwoordenboek. Prinsenbeek: Heemkundekring ‘Op de Beek’
zolder , zulder , kruis in een broek, zoldering, plafond, zolder , Trék oew bóks is wa óp, want oewe zulder héngt tussen oew kniejes. Trek je broek eens op, want je kruis hangt tussen je knieën., De lamp héngt èn de zulder te béngele. De lamp hangt aan het plafond te slingeren.
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
zolder , zolder , 1. zolder; 2. plafond; 3. kruis in de broek; zolderluuk, 1. zolderluik; 2. luik boven de grote boerderijdeuren, waardoor het hooi naar binnen ging.
Bron: Scholtmeijer, H. (2011), Veluws handwoordenboek, Almere.
zolder , zulder , zelfstandig naamwoord , zitvlak van een broek (Den Bosch en Meierij; Helmond en Peelland)
Bron: Swanenberg, A.P.C. (2011), Brabants-Nederlands: Nederlands-Brabants: Handwoordenboek, Someren
zolder , zölder , (mannelijk) , zölders , zölderke , zolder , Eín vrouw kan mieë vanne zölder aafdrage es zeve mansluuj t’r op: een man kan nog zoveel verdienen, de vrouw zorgt er wel voor dat het opgemaakt wordt.
Bron: Tonnaer, M. en Har Sniekers (eindred.), (2012), Thoears Woeardebook, Thorn
zolder , zolder , zulder , zelfstandig naamwoord , "zolder, ook 'zulder' genoemd; Bove m’n labbertorium hebbe wij ons keuken en nog in kaomerke, en daor neffe is nog in zulderke. (Naarus; ps. v. Bernard de Pont; in: Groot Tilburg 1941; CuBra); N. Daamen (handschrift 1916) –  ""op z'nen aachteste zolder joagen (sterk vrees aanjagen)""; D’16 ""zolder - van een broek als deze aan het zitvlak heel wijd is""; En hij trok mee z'n eene haand 'nen stok uit den mutserdhoop en gaaf 'm van jetje op Arnold z'ne zulder. (Jan Jaansen; ps. v. Piet Heerkens svd; ’Oome Teun als opvoeder’; feuilleton in 6 afl. in NTC 2-3-1940 – 6-4-1940); De Wijs – Nao iedere kermis mot ik ‘ne nuuwe zolder in munne broek (1965); Miep Mandos-v.d.Pol - Aantekeningen Brabantse spreekwoorden – óp zòlder aachter de putklèp (= onmogelijke plaats); Frans Verbunt (1996) - ene grôote zòlder, mar en klèèn kuntje - veel geweld voor weinig geld; Frans Verbunt (1996) - te veul nòr de zòlder gekeeke hèbbe - te veel borreltjes op hebben; Frans Verbunt (1996) - de schaol was al leeg vurdè den daamp òn de zòlder was; WBD mèèlzòlder - opslagruimte voor het meel; WBD mèèlzòlder - zolder boven de oven; WBD hoojzòlder - zolder in stal of schuur, ook genoemd 'schèlft', 'balke' of 'schôor'; WBD (III. 2. 1:75) zolder, c. q. verdiep = verdieping; Stadsnieuws -  Te veul nòr de zòlder gekeeken hèbbe. (150206); C. Verhoeven - Herinneringen aan mijn moedertaal - 1978 - ZOLDER (zulder) m 1) bovenverdieping; 2) kruis v. e. broek. A.P. de Bont – Dialekt van Kempenland - 1958 e.v. - ; zolder, zelfstandig naamwoord  m. 'zulder' - zolder- 1) bovenste ruimte in een huis; 2) zitvlak in een broek; 1. zolderverdieping van een huis; zoldering; Vruuger sliepe veul meensen óp zulder; R. J. 'die wieg daor op zulder'; Cees Robben – Vur de wossum aon de zulder is heetjemop... (19711217) [Zeer snel eten, schrokken; het voedsel opgegeten hebben voordat het de kans heeft af te koelen]; Ons Stien die zeej: «Et wort es tèèd,/ de zulder schôon te maoke»/ Wèk daor ammol nie teege kwaam.../ om tureluurs te raoke. (Lechim; ps. v. Michel van de Ven; ongedateerd knipsel 1960-1980; uit: Willem wies wètter was); Pierre van Beek - gez. Hij heej te veul nòr de zulder gekeeke (te veel borrels gedronken); 2. kom van een broek; Cees Robben – Mao iedere kermis moet-ie unne nuuwe zulder in z’n broek hebbe... (19660701); Jan Naaijkens - Dè's Biks (1992) -  zulder zn - zitvlak v. e. mannenbroek; Henk van Rijen - al mot ek er de bêene vur onder mene zulder ötlôope; Bosch zolder - achterwerk, zitvlak v. e. broek; WBD III. 1. 3:121 'zolder' = zitvlak v. e. broek; ook: 'kruis', 'kont', 'zuur'; 3. plaats voor opslag, bijvoorbeeld hooi of leder; MP gez. óp zolder aachter de putkèùp (= onmogelijke plaats); WBD hoojzolder - zolder in stal of schuur, ook genoemd 'schèlft', 'balke' of 'schôor'; WBD drêûgzulder - droogzolder, voor het leer (II 643); 4. dragend vlak; Cees Robben - popeliere zulderke: ""De bodem (van den blauwen spuul) was drassig, maar als de zomerzon de bovenlaag had drooggestoomd, was het een op-en-neer gaand 'populiere zulderke', waar ge alleen vlug-voetig veilig overheen kwaamt, zonder door de zolder in de blubber te schieten. ""; Mandos - Brabantse Spreekwoorden - 2003 - en popeliere zulderke (N. Daamen (handschrift 1916) – ) - gezegd als iets waarop men loopt, doorbuigt"
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
zolder , zölder , zölders , zölderke , zolder
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op www.meertens.knaw.nl/ewnd/,
gehost door het Meertens Instituut