elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: kapel

kapel , kapel , vlinder.
Bron: Panken, P.N. (1850) Kempensch taaleigen, Idioticon I, A-Z, Idioticon II, H-Z, red. Johan Biemans, 2010, Bergeijk.
kapel , kappelle , (vrouwelijk) , kapel (Met klemtoon op pel; Keppel, uit kappîl, kappele ontstaan, heeft klemtoon op kep).
Bron: Gallée, J.H. (1895). Woordenboek van het Geldersch-Overijselsch Dialect. Deventer: H.P. Ter Braak
kapel  , kepel , kapel (bedehuis).
Bron: Daelen-Meuter, Jos. van (ca. 1937), Venloos waordebook, ongepubliceerd typoscript, Venlo.
kapel , kepelke , vlinder. Helke, kepelke, de kop aaf, kinder uitdrukking bij een zeker spel.
Bron: Daelen-Meuter, Jos. van (ca. 1937), Venloos waordebook, ongepubliceerd typoscript, Venlo.
kapel , kapelle , zelfstandig naamwoord, vrouwelijk , kapeln , kapelken , vlinder
Bron: Schönfeld Wichers, K.D. (1959), Woordenboek van het Rijssens dialect, herdruk 1996, z.pl.
kapel , kepèlleke , bedehuisje langs de weg of in het veld, gebouwd uit devotie voor een heilige of uit dankbaarheid voor verkregen gunsten.
Bron: Crompvoets, H. en J. van Schijndel (1991), Mééls Woordeboe:k. Meijel: Medelo.
kapel , kapelle , kappellegie , kapel.
Bron: Werkgroep Dialekt van het Cultuur Historisch Genootschap Raalte (1995), Nieuw Sallands Woordenboek, Raalte
kapel , kapel , kepel , de , kapellen , Ook kepel (Zuidwest-Drenthe, noord) = 1. kapel Der stait nog een aold kapellegien naost de karke (Bov) 2. bouwvallige woning (Zuidwest-Drenthe, noord) Dat is een olde kepel (Wap)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
kapel , kepèl , kapel.
Bron: Zegers, A. (1999), Het dialect van het land van Ravenstein, in het bijzonder van Uden en Zeeland, Uden.
kapel , kepelle , kapel (vlinder). Sommegn praot van kepelle, andern van spânnevogel.
Bron: Dialectwârkgroep Heerde/Waopmvelde (2004), Nieje Heerder Woordnboek, Heerde.
kapel , kepèl , kapel
Bron: Peels-Mollen, J. met werkgroep Weerderheem in Valkenswaard (Ed.) (2007), M’n Moederstaol. Zôô gezeed, zôô geschreeve. Almere/Enschede: Van de Berg.
kapel , kepelle , (zelfstandig naamwoord) , kapel.
Bron: Kraijer, M., H. Mulder, D. Visscher en Ph. Bloemhoff (2009), Op zien Zwols: Woordenboek van de Zwolse Taal, Kampen: IJsselacademie
kapel , kepèl , kapel
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
kapel , kapelle , vlinder; kepelle, (O.-Veluwe).
Bron: Scholtmeijer, H. (2011), Veluws handwoordenboek, Almere.
kapel , kepèlleke , zelfstandig naamwoord , vlinder (West-Brabant)
Bron: Swanenberg, A.P.C. (2011), Brabants-Nederlands: Nederlands-Brabants: Handwoordenboek, Someren
kapel , kepel , (vrouwelijk) , kepelle , kepelke , 1. kapel, gebedsruimte 2. muziekkapel , Thoear is riek aan veldjkepelkes.
Bron: Tonnaer, M. en Har Sniekers (eindred.), (2012), Thoears Woeardebook, Thorn
kapel , kepèl , zelfstandig naamwoord , kepèlleke , "1. kapel; Cees Robben – Gao d’elke merrege naor ’t kepelleke Ketooke..? (19570504); Kees en Bart (Tilburgsche Post, 1922-193?):  kepel;  ; Tony Ansems –; De hasseltse kapel; As de Maaj maond was begonnen / Gingen wij mee hil 't stel / Onze Pa, en ons Moeder en heel de kender / Naor de Hasseltse Kapel / Gauw 't Roozenhuuke bidde / Die ouw vrouwkes waren snel / En dan saome snoep ötzuuke / Bij de Hasseltse Kapel / Van die lekkere kaneele steele / Zuuthout, drop en karamel / Leerden om alles saam te dele / Bij de Hasseltse Kapel; (.De Hasseltse kapel; van de cd Tilburgse Liekes American Style; 2008); 2. café; Bij geboorten gingen de naaste buren mee aangeven. Dit laatste was dan voor de vader nog al een dure gebeurtenis, want dan sloeg men bij het naar huis gaan geen een ""kapelleke"" over. En dan bleven de gevolgen niet uit... (Lowie van Dorrus Misters; rubriek Onze Tilburgse folklore, afl. 1 ‘Wijkbuurten in vroeger dagen; NTC – 8-11-1950); Pierre van Beek – De uitdrukking ""As O.L. Heer een kerk bouwt, zet de duvel er een kapel neffe"" slaat op de cafés die men gewoonlijk nabij een kerk aantreft al kan men er ook wel een diepere zin uithalen, namelijk deze, dat de duivel er steeds op uit is de mens tot het kwaad te verleiden. (Tilburgse taalplastiek 2 Nieuwe Tilburgse Courant - zaterdag 11 februari 1950); 3. twijfelgeval !!; Ik dènk dèk nòr de Hasselt gao/ kèèke rond de kepèl. (Lechim; ps. v.  Michel van de Ven; ongedateerd knipsel 1960-1980; uit: Nòr de Bèèvert...); Nòr de Bèèvert... / Kom, zeej Lewie, ik fiets is op. / Waorheene?, vroeg zen Nel. / Ik dènk dèk nòr de Hasselt gao / kèèke rond de kepèl. / Mar halverweege kreeg ie dòrst / èn hij leej daor èfkes aon. / daor zaag ie hangend òn de toog / zenen aauwe ploegmaot staon. / Ze hèbben er en paor gevat / wiere allèngskes blijer / èn waare vur zer èèrg in han / al vèf kefeekes wijer. / Teege den aoved kwaam ie tèùs. / Nel zaat nòg meej der eete. / Kepèlleks hai zat gehad / mar et Hasselse was vergeete. 4. vlinder; WNT Eigenlijk. Een vlinder (dagvlinder) van de eene of andere soort, gedaante of kleuren. Soms kan de toevoeging van witje als synon. (zie beneden, onder de aangehaalde voorbeelden) doen meenen dat met den naam kapel slechts vlinders van ééne bepaalde soort en kleur, de witjes of koolwitjes, zijn bedoeld, maar vermoedelijk is ook witje op die plaatsen niet anders dan een algemeene naam voor vlinder, ontleend aan dien van eene zeer veel voorkomende, algemeen bekende soort. Reeds bij Kiliaen - 1599; Kapelleke; 'n Leuk citroen kapelleke woei; alleenig deur et bos; en m'n ooge die wieren van et zien nie moei; en ze lieten et ding nie meer los. Toen woei er 'n wit kapelleke bij; en ze daansten deur et bos; te saome zot, te saome blij; te saome vrij en los. En de twee kapellekes allebei; deur 't lentelieve bos; ze sjaansten en daansten mijn ooge veurbij; al boven et lekkere mos. Gij lieve kapellekes daor in et bos; een wit en een citroen; toe, sjaanst er en daanst er mar lekker op los; ge meugt et gerustekes doen!; (Piet Heerkens; uit: De Kinkenduut, ‘Kapelleke’, 1941)"
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
kapel , kepel , kepelle , kepelke , kapel
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op www.meertens.knaw.nl/ewnd/,
gehost door het Meertens Instituut