elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: eer 

eer , eere , (vrouwelijk) , eer.
Bron: Gallée, J.H. (1895). Woordenboek van het Geldersch-Overijselsch Dialect. Deventer: H.P. Ter Braak
eer , eere , eer , voor: het mooie, frissche, glanzige; de beste eer is t’r of = het nieuwe, de glans, de fijne snuf is er af. Wordt voornamelijk van kleeren en meubels gezegd. – Spreekwoord: Eere bewoard en kösten bespoard, zooveel als een troost wanneer eene uitnoodiging niet is aangenomen; ook Oostfriesch, Nedersaksisch.
schoonheid, glans, enz. van kleederen en meubelen gezegd; de beste eer is ’t’r of = het voorwerp is lang zoo mooi niet meer als toen het nieuw was. West-Vlaamsch eer = schoonheid, glans, weerde, sprekende van zaken: mijn kleed heeft geene eer meer. (De Bo)
Bron: Molema, H. (1895), Woordenboek der Groningsche Volkstaal in de 19e eeuw (handschrift met aanvullingen op gedrukte editie uit 1887)
eer , eeren , voor: eer, eere; iemand of iets in eeren hol’n = met achting, of: met zorg behandelen, in eere houden; dat kamnet ze’k altied in eeren hol’n, ’t is nog van mien grootmoeder; – doar bin ’k mit eeren of = ik ben blij dat ik daarvan ontslagen ben zonder dat men mij dit kwalijk neemt; doar ken ’k mit eeren nijt onder hen = dat moet ik fatsoenshalve wel doen; nou is ’t mit eeren op! = gelukkig blijven er geen kliekjes over! ’k heb mien kinder mit God en eeren groot kregen.
eeren - veeren (alliteratie), in: iets in zien eeren en veeren loaten = het zoo laten blijven als men het door vererving of bij een’ koop aanvaardde, bv. wanneer men aan een huis, waarvan men eigenaar is geworden, niets verandert, dus: het bestaande in eere houden, tot zelfs in kleinigheden.
Bron: Molema, H. (1895), Woordenboek der Groningsche Volkstaal in de 19e eeuw (handschrift met aanvullingen op gedrukte editie uit 1887)
eer , ier , ierst , enz., zie eer, eerst, enz.
Bron: Boekenoogen, G.J. (1897), De Zaanse Volkstaal. Deel II: Zaans Idioticon - Aanvullingen. Zaandijk (herdruk 1971)
eer , eer , ier , (bijwoord) , Vroeger. ‒ Evenzo in de afleidingen ierst, enz. ‒ Ook als zelfstandig naamwoord vrouwelijk Zie de wdbb. ‒ Zegsw. Dat is (me) geen eers genoeg, dat is mijn eer te na, daarover zou ik me schamen. || Je kenne maar niet uit je werk lopen en laten ’et lessie (de rest) maar leggen: dat’s gien eers genog (dat gaat niet aan). De boel zo slordig of te leveren, dat most je geen eers genoeg wezen.
Bron: Boekenoogen, G.J. (1897), De Zaanse Volkstaal. Deel II: Zaans Idioticon - Aanvullingen. Zaandijk (herdruk 1971)
eer , eer* , eere*, hierbij de zegswijze: doar bin ’k mit eeren of = ik ben blij, dat ik er van ontslagen ben [bvb. om aan een uitnoodiging gevolg te geven], zonder dat het mij kwalijk kan genomen worden; nou is ’t mit eeren op, zegt de vrouw des huizes, blijde dat er geen kliekjes overblijven.
Bron: Ganderheyden, A.A. (1897), Groningana – Supplement op H. Molema’s Woordenboek der Groningsche Volkstaal, Groningen (reprint 1985)
eer , eer* , eere* (bladz. 15), elders: met fatsoen.
Bron: Ganderheyden, A.A. (1897), Groningana – Supplement op H. Molema’s Woordenboek der Groningsche Volkstaal, Groningen (reprint 1985)
eer , eer , Zie bij aschboer.
Bron: Beets, A. (1927), ‘Utrechtsche Volkswoorden en Volksgezegden’, in: Driemaandelijksche bladen 22, 1, 1-30, 73-84. Groningen
eer  , ier , eer.
Bron: Daelen-Meuter, Jos. van (ca. 1937), Venloos waordebook, ongepubliceerd typoscript, Venlo.
eer , eer , eer, vroeger
Bron: Jonker, L. & H.G. van Grol (z.j., ca 1940), Woordenboek dialect van Vriezenveen
eer , eer , eere, ere , vrouwelijk , eer. Dät is miene eere te nao.
Bron: Jonker, L. & H.G. van Grol (z.j., ca 1940), Woordenboek dialect van Vriezenveen
eer , érdè , eer, voordat érdè ’k dè nog ’s éns doej! eer ik dat nog eens opnieuw doe!
Bron: Kerkhoff, Chris (1970 ev), Dialectwoordenlijst van het Land van Cuijk, Cuijk
eer , eer , voordat.
Bron: Werkgroep Dialekt van het Cultuur Historisch Genootschap Raalte (1995), Nieuw Sallands Woordenboek, Raalte
eer , eer , voegwoord , voordat Der mot hielwat gebeuren, eer hij daor weer hengiet (Bal), Eer daw hen hoes gaot, drink wai ous zeupie op (Eev)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
eer , eer , èer, ère , Ook èer (Zuidoost-Drents zandgebied, Midden-Drenthe, Zuidwest-Drenthe, noord), ère (Zuidwest-Drenthe en in vaste uitdrukkingen Midden-Drenthe, Zuidoost-Drents zandgebied), ere (Zuidoost-Drents veengebied, Veenkoloniën, Zuidwest-Drenthe en in vaste uitdr.) = 1. eer Zai het ere van heur waark (Vtm), De kinder met God en èren grootbrengen goed opvoeden (Sle), Det kuj mit eren doen, daor kriej gien last mit gerust (Ruw), Die olde gebruken, moej in ere holden (Nor), Van dat baontie kwam e met eren of (Eex), Ie mut oen moeder in èren, ...ère holden (Bro), Die koe, daor is de beste eer of, die hef een knik op de baand (Scho), De èer an jezölf holden (Hijk), Hij is nogal wat op eer bestaon wil geëerd worden (Row), Hie hef de maoltied eer andaon er goed van gegeten (Bor), Daor kuj nog ies eer met inleggen (Dro) 2. eergevoel Ze moeten hom niet in zien eer te nao kommen (Row), Het gonk te slim, hij kwaamp de mèenschen an de ère (Rui) *Ere, wel ere toekomp (Klv); Eèr bewaard, kost bespaard gezegd als men iemheeft uitgenodigd, die bedankt (Oos)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
eer , eer , voordat, vooraleer. ’t zal regenen eer ik op de Knipperdul ben, het zal gaan regenen voordat ik op Knipperdul ben.
Bron: Zegers, A. (1999), Het dialect van het land van Ravenstein, in het bijzonder van Uden en Zeeland, Uden.
eer , ter erre , ter ere.
Bron: Zegers, A. (1999), Het dialect van het land van Ravenstein, in het bijzonder van Uden en Zeeland, Uden.
eer , ere , zelfstandig naamwoord , eer
Bron: Fien, A., Ph.C.G.M. Bloemhoff-de Bruijn en J. Gunnink (2000), Woordenboek van de Kamper Taal, Kampen
eer , iir , eer , Iir bewaord én koste gespaord. Eer bewaard en kosten gespaard. Twee voordelen in een keer.
Bron: Hendriks, W. (2005), Nittersels Wóórdenbuukske. Dialect van de Acht Zaligheden, Almere
eer , wa iir , wat eerder , Bléft toch nog éfkes…, dan gôd’de strak mér wa iir. Blijf nog even… dan ga je straks maar wat eerder naar huis. Smoesje om iemand nog even aan de praat te houden
Bron: Hendriks, W. (2005), Nittersels Wóórdenbuukske. Dialect van de Acht Zaligheden, Almere
eer , ere , zelfstandig naamwoord , de; 1. eer 2. nette, fatsoenlijke wijze 3. hoog/hoger aanzien dat iemand/iets ondervindt 4. hulde, verering, eerbetoon
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
eer , eer , voegwoord , voordat
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
eer , eer , aer , rangtelwoord , eerstvolgend
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
eer , ir , eer, voordat , Bezint ir ge begint. Bezint eer je begint.
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
eer , irre , ere , Irre wie irre toewkumt. Ere wie ere toekomt.
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
eer , eer , zelfstandig naamwoord , dar, mannelijke honingbij (Den Bosch en Meierij)
Bron: Swanenberg, A.P.C. (2011), Brabants-Nederlands: Nederlands-Brabants: Handwoordenboek, Someren
eer , ieër , (vrouwelijk) , eer , Det is mien ieër te nao. Ieër bewaartj, koste gespaardj.
Bron: Tonnaer, M. en Har Sniekers (eindred.), (2012), Thoears Woeardebook, Thorn
eer , [voordat] , ieër , voordat , Ieër ich wis waat t’r gebuuerdje, haaj ich t’r al ein zitte.
Bron: Tonnaer, M. en Har Sniekers (eindred.), (2012), Thoears Woeardebook, Thorn
eer , ir , voegwoord , onderscheidend voegwoord van tijd; Henk van Rijen:  eer, voordat
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
eer , ie~r , ieër , alvorens; eerder
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.
eer , ie~r , eer
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op www.meertens.knaw.nl/ewnd/,
gehost door het Meertens Instituut