Pagina 29 van 32

  • 11 augustus 2014: Taalbrokken

    Hoe kon de Nederlandse taal ook weer bestaan vóór Vijftig tinten grijs? Hoe legden we uit wat we bedoelden toen die drie woorden nog niet in die volgorde waren gezet? Die vraag bekruipt je wanneer je de kranten van de afgelopen weken doorneemt: overal glinsteren de tinten je tegemoet. Vermoedelijk blijven ze nog lang in onze taal nagloeien nadat E.L. James’ trilogie allang vergeten is.

    Lees meer...
  • 4 augustus 2014: Macht van het schoolplein

    Toen ik over het Nederlands Kampioenschap ‘kuiltje knikkeren’ las, werd ik weer even kind. Dat toernooi is ooit begonnen als grap, maar beleefde afgelopen vrijdag zijn 38ste editie in het Zuid-Hollandse dorp Noordeloos. Bij het bestuderen van de aankondiging viel me ineens een naam van een bepaalde knikker in: chineesje. En daarna nog een: spikkel. En plotseling kletterden de woorden tevoorschijn uit een sinds mijn jeugd gesloten schatkistje. Bonk. Superbonk. Kattenoog.

    Lees meer...
  • 28 juli 2014: Vaarwel, spinvisite

    De 22 kasten hebben ieder 20 laden, en in iedere lade staan 400 volbeschreven kaartjes. Diep verscholen in de archiefruimtes van het Meertens Instituut in Amsterdam pronkt het beroemdste kaartsysteem van Nederland. Het bevat de talloze fiches die J.J. Voskuil en zijn medewerkers decennialang nijver uittikten over bijna ieder onderwerp dat ze tegenkwamen – samen het uitgebreidste, nooit uitgegeven, culturele woordenboek in onze taal.

    Lees meer...
  • 21 juli 2014: Achteroetkalle

    Langzaamaan verdwijnt een bijzondere taalvaardigheid uit Nederland: de kunst van het achterstevoren praten. Ik ken twee plaatsen waar oudere mensen het nog vloeiend kunnen – IJmuiden in Noord-Holland en Stramproy in Limburg –, al zijn er misschien meer. Als jongeren het niet snel oppakken, kan binnenkort niemand het meer.

    Lees meer...
  • 14 juli 2014: Lekker woord, desalniettemin

    Het beweeglijkste orgaan van je lichaam is een mals stuk vlees in je mond: je tong. Geen andere spier is zo soepel, geen lichaamsdeel kan zoveel kanten op bewegen. Heb je weinig ruimte in huis en toch behoefte aan lichaamsbeweging? Praat! Trek je niets aan van de mensen die vinden dat er al te veel gesproken wordt, maar spreek woorden uit en voel ze in je mond.

    Lees meer...
  • 7 juli 2014: Antiekste belediging uit onze taal

    Veel mensen denken dat een dromerig zinnetje uit een liefdesliedje het oudste Nederlands is – iets over vogels die nesten begonnen zijn, behalve jij en ik, waar wachten we nog op. Dat liedje werd geschreven in de elfde eeuw, zo’n duizend jaar geleden.

    Lees meer...
  • 12 juli 2014: Louis Grijp in de rubriek ‘Ik heb een droom’

    In Trouw vertelde prof. dr. Louis Grijp (hoogleraar Nederlandse liedcultuur aan de UU en onderzoeker bij het Meertens Instituut) over zijn droom om Nederlandse liedteksten uit de afgelopen eeuwen online beschikbaar te maken. Die droom heeft hij gerealiseerd met Dutch Songs Online, waarin 50.000 liedteksten van de Middeleeuwen tot 1900 zijn te vinden. “Veel liederen gaan over het wat onze voorouders dagelijks bezighield, je leert er je wortels door kennen.” Al sinds 1977 probeert hij bovendien om de melodieën bij de teksten te achterhalen. Zijn nieuwe droom is om melodieën ook te kunnen vergelijken.
     

  • 11 juli: Valsemunterij met de ‘anti-Zwarte Pietlobby’

    De reactie van Jan Jaap de Ruiter, een respectabele columnist en academicus, op de recente kritische rechterlijke uitspraak over Zwarte Piet spreekt boekdelen. De Ruiter breekt een lans voor het ‘volk’ dat het moet opnemen tegen een nieuwe ‘grachtengordel-elite’ die zich zou vergrijpen aan een onschuldig kinderfeest. Pure valsemunterij van De Ruiter, aldus Markus Balkenhol (Meertens Instituut), Lammert de Jong & Pooyan Tamimi. Bron: Nieuwwij.nl.

  • 11 juli 2014: Onbekend voetbalwoordenboek uit 1914 gevonden

    Taalkundige en sporthistoricus Jan Luitzen heeft in het archief van het Meertens Instituut een onbekend voetbalwoordenboek uit 1914 gevonden. Het is gemaakt door Jac. van Ginneken, die het daarna nooit heeft gepubliceerd. Precies honderd jaar later gebeurt dit alsnog in tijdschrift De Sportwereld. Bron: Sportgeschiedenis.nl.

  • 1 juli 2014: Een uitvaartbedrijf is toch geen cultureel erfgoed

    Ook een diamantair en een hennatatoeëerder zoeken de UNESCO op. Zo commercialiseert het cultureel erfgoed, vindt Peter Jan Margry. Opiniestuk in NRC Handelsblad (pdf). 

  • 27 juni 2014: Een identiteit is heel hard werken

    "Een identiteit is hard werken, daar moet je iets voor doen. Je bent niet een Limburger omdat je er geboren bent. Je zult ook iets moeten doen om Limburger te worden." Aldus Leonie Cornips in haar column in Dagblad de Limburger.