Jaarverslag 2006 Meertens Instituut

Activiteiten Variatielinguïstiek

Naast de input die er is geleverd aan het nieuwe onderzoeksplan heeft de onderzoeksgroep Variatielinguïstiek tal van andere activiteiten ontplooid in 2006. Hieronder staan de belangrijkste activiteiten, congressen en publicaties van het jaar 2006. Onder het submenu 'onderzoekers' staat de totale wetenschappelijke output per onderzoeker over 2006.

Het Netwerk Naamkunde, ook wel bekend als het DOC Naamkunde, is in 2006 gestart. Er is hard gewerkt aan de website, die in februari 2007 online is gegaan. In 2006 zijn twee workshops gehouden met 25 respectievelijk 32 deelnemers. Tijdens de tweede workshop is een stuurgroep van 5 personen aangewezen. Het ledenaantal van het Netwerk stond eind 2006 op 70. Een groot aantal van deze leden neemt deel aan een elektronisch discussieplatform.

Ook binnen het Edisyn-project is men druk geweest met de uitbreiding van het netwerk, o.a. met projecten over het Afrikaans (Zuid-Afrika); M. de Vos) en het Appallachian English (Verenigde Staten; R. Zanuttini). In het voorjaar is er een internationale workshop georganiseerd, die geleid heeft tot een aantal nieuwe Edisyn-partners en tot een verdieping van de bestaande contacten. De papers die gepresenteerd zijn tijdens de workshop, staan inmiddels online en worden gebundeld in een peer-reviewed boek. Verder zijn twee Edisyn-onderzoekers uitgenodigd een lezing te verzorgen in juni tijdens de 'Grand Meeting for the Network for Scandinavian Dialect Syntax' (Solf, Finland). 

Onderzoekers

In juni hield S. Barbiers zijn oratie 'Er zijn grenzen aan wat je kunt zeggen' aan de Universiteit Utrecht bij de aanvaarding van het ambt van bijzonder hoogleraar in de Variatielinguïstiek van het Nederlands. Verder zijn een aantal onderzoekers van het Meertens Instituut op werkbezoek geweest. T. Goeman is drei maanden op sabbatical geweest in Marburg. M. Spruit is negen weken op werkbezoek geweest in Triëst, Italië, bij prof. Longobardi van de Universita’ di Trieste. M. Lekakou heeft onderwijs gegeven aan the University of Crete tussen 1 maart en 1 juni en zij was daar ook werkzaam voor het Edysin project. B. van den Berg is gedetacheerd geweest van 1 oktober 2006 tot 1 april 2007 bij het INL. Hij heeft zijn computerlinguïstische kennis ingezet voor het WNT en andere historische woordenboeken.

De onderzoeksgroep Variatielinguïstiek heeft in 2006 ook een aantal prominente taalkundigen uit het buitenland op bezoek gehad:

  • W. Labov, UPenn. Lezing: Time lag in dialect geography: how many centuries?
  • M. Yip, UCLondon. Lezing: The symbiosis between perception and grammar in loanword phonology.
  • D. Preston, Michigan. Lezing: The cognitive foundations of linguistic attitude and believe.
  • P. Phoevos Panagiotidis, Cyprus College. Lezing: How much room for variation? Wh-questions in (at least) two Greek dialects.

Daarnaast verbleven dr. E. Sivas van Cyprus (PhD) met Erasmus-beurs en drs. S. Döring als gastonderzoekers aan het instituut

Kernpublicaties

In deze rubriek zijn de internationale, peer-reviewed publicaties van de onderzoeksgroep opgenomen en andere belangrijke publicaties. 

Artikelen

  • Bennis, H.J. (2006) ‘Agreement, pro and imperatives.’ In: P. Ackema & P. Brandt & M. Schoorlemmer ... [et al.] [red.] Arguments and Agreement. Oxford University Press, Oxford, 101-127.
  • Cornips, L. (2006) ‘Intermediate syntactic variants in a dialect-standard speech repertoire and relative acceptability.’ In: G. Fanselow & C. Féry & R. Vogel ... [et al.] [red.] Gradience in grammar. Oxford University Press, Oxford, 85-105. (Oxford Linguistics). 
  • Cornips, L. & M. van der Hoek & R. Verwer (2006) ‘The acquisition of grammatical gender in bilingual child acquisition of Dutch (by older Moroccan and Turkish children). The definite determiner, attributive adjective and relative pronoun.’ In: J. van de Weijer & B. Los [red.] Linguistics in The Netherlands 2006. John Benjamins, Amsterdam/Philadelphia, pp. 40-51.
  • Cornips, L. & A. Hulk (2006) ‘External and Internal Factors in Bilingual and Bidialectal Language Development: Grammatical Gender of the Dutch Definite Determiner.’ In: Claire Lefebvre & Lydia White &  Christine Jourdan [red.] L2 Acquisition and Creole Genesis. Dialogues. John Benjamins, Amsterdam/Philadelphia, 355-378. (Language Acquisition & Language Disorders, nr. 42).
  • Gerritzen, D. & E. Caffarelli (2006) ‘International onomastic projects. Possible themes, practical problems and benefits.’ Rivista Italiana di Onomastica XII (1), 199-219.
  • Gerritzen, D. (2006) ‘Naming Children in a Globalizing World.’ Acta Onomastica XLVII, 177-184.
  • Hermans, B. (2006) ‘Russian Vowel Reduction with Elements.’ In: Uwe Junghans [red.] Investigations into Formal Slavic Linguistics. Peter Lang, Frankfurt am Main, 17 pp.
  • Hulk, A. & L. Cornips (2006) ‘Between 2L1- and child L2 acquisition: an experimental study of bilingual Dutch.’ In: Conxita Lleó [red.] Interfaces in multilingualism. John Benjamins, Amsterdam/Philadelphia, pp. 115-138. (Hamburg Studies on Multilingualism).
  • Hulk, A. & L. Cornips (2006) ‘Neuter gender and interface vulnerability in child L2/2L1 Dutch. In: Sharon, U. et. al. (eds.), Paths of Development in L1 and L2 acquisition: In honor of Bonnie D. Schwartz. 2006. p. 107–134.’ In: S. Unsworth [red.] Paths of Development in L1 and L2 acquisition: In honor of Bonnie D. Schwartz. John Benjamins, Amsterdam, pp. 107–134.
  • Koeneman, O. (2006) ‘Deriving the difference between full and partial pro-drop.’ In: P. Ackema & P. Brandt & M. Schoorlemmer ... [et al.] [red.] Arguments and agreement. Oxford University Press, Oxford, 76-100. (Oxford Linguistics) (European Dialect Syntax).
  • Koeneman, O. (2006) ‘Shape conservation, Holmberg’s generalization and predication.’ In: J. M. Hartmann & L. Molnarfi [red.] Comparative studies in Germanic syntax: From Afrikaans to Zurich German. John Benjamins, Amsterdam/Philadelphia, 51-88. (Linguistik Aktuell) 
  • Kruijsen, J. [red.] Een eeuw lang Limburgs. SGV-enquête 1914– Veldeke 2006. TIC/ Veldeke Limburg, Maastricht, 155 pp.
  • Oostendorp, M. van (2006) ‘Expressing inflection tonally.’ Catalan Journal of Linguistics 4 (1), 107-126.
  • Spruit, M.R. (2006) ‘Measuring syntactic variation in Dutch dialects.’ Literary and Linguistic Computing 21 (4), 493-506.
  • Themanummer 'Taal en Tongval' – L. Cornips, M. van Oostendorp & G. de Schutter [red.] Het morfologische landschap van het Nederlands. 281 pp. (nr. 19).
  • Themanummer 'Taal en Tongval' – T. Goeman, M. Rem & J. Taeldeman [red.] Taalvariatie op basis van Corpuslinguïstiek. 192 pp. (jrg. 58, nr. 1).

Boeken

  • Barbiers, S. Er zijn grenzen aan wat je kunt zeggen. Oratie Universiteit Utrecht, Faculteit Geesteswetenschappen, Utrecht, 45 pp.
  • Hinskens, F. [red.] Language Variation – European Perspectives. Selected papers from the Third International Conference on Language Variation in Europe (ICLaVE 3). Benjamins, Amsterdam / Philadelphia, 279 pp. (Studies in Language Variation, nr. 1).
  • Brok, H.J.T.M. & mmv. H. Bennis & J. Kruijsen (2006) Stinkend juffertje en Duivelskruid. Volksnamen van planten. Amsterdam University Press / Salomé, Amsterdam, 96 pp.

F. Hinskens heeft samen met P. Auer en P. Kerswill de boekserie 'Language Variation – European Perspectives opgericht', uitgegeven door John Benjamins.

Websites

  • Er is een nieuwe website gebouwd voor deel 1 van de MAND (Morfologische Atlas Nederlandse Dialecten) binnen het Goeman-Taeldeman Project.
  • Lancering website van de databank PLAND (Plantennamen in de Nederlandse Dialecten) in januari. PLAND omvat de volksnamen van planten in het Nederlandse taalgebied in Nederland en Nederlandstalig België. In de databank is informatie te vinden over waar en hoe vaak benamingen voorkomen en voor welke plant ze in gebruik zijn. 

Congressen

In 2006 zijn verschillende belangrijke nationale en internationale congressen door de onderzoeksgroep georganiseerd.

Internationale congressen aan het instituut:

  • Syntactic Doubling in European Dialects, in het kader van het EURYI-project, georganiseerd door S. Barbiers, M. van der Ham & O. Koeneman.
  • Corpora in Phonological Research, ESF-workshop, georganiseerd door M. van Oostendorp, J. Durand (Toulouse) en C. Lyche (Oslo).

Nationale congressen aan het instituut:

  • Culturele en talige aspecten van identiteitsconstructies – opvolging van TCULT, georganiseerd door L. Cornips & H. Dibbits.
  • Eerste en tweede workshop Netwerk Naamkunde, georganiseerd door D. Gerritzen & R. Boerrigter.
  • Afscheidssymposia wegens prepensioenering:
    PLAND: Stinkend Juffertje en Duivelskruid, voor H. Brok.
    Van dialectologie tot variatielinguïstiek, voor T. Goeman, georganiseerd door L. Cornips & M. van Oostendorp.

Congressen buiten het instituut:

  • The emergence of ethnolects among adolescents op het Sociolinguistics Symposium 16, University of Limerick, organisatie L. Cornips ism J. Nortier (Utrecht).
  • Mechanismen van Taalverandering door Taalcontact (Nijmegen), organisatie G. Postma.
  • Bovendien mede-organiseerden  A. Maclean de landelijke ANéLA juniorendag en M. Jansen het jaarlijkse taalgala.

Onderwijs

 Barbiers

  • Onderzoeksgroep Syntaxis: Syntactische verdubbeling, Universiteit Utrecht, Neerlandistiek, BA, 25-11-2005 t/m 03-02-2006.
  • European Dialect Syntax, Langnet (National Graduate School Linguistics Finland), University of Helsinki, Post-doc PhD, 29-05-2006.
  • Range and Limits of Syntactic Microvariation, GLOW, DGfS, Universität Stuttgart, Institut für Linguistik, Post-doc PhD, 14-08-2006 t/m 02-09-2006.
  • Language Contact and Change, University College Utrecht, BA, 31-01-2006 t/m 12-05-2006.
  • Comparative Syntax, Universiteit Utrecht, Nederlandse Taal en Cultuur, MA, 11-09-2006 t/m 03-11-2006.

Bennis

  • Range and Limits of Syntactic Microvariation, GLOW, DGfS, Universität Stuttgart, Institut für Linguistik, Post-doc PhD, 14-08-2006 t/m 02-09-2006.
  • Linguistic Theory; Arguments and Agreement, UvA, Research Institute ACLC, MA, 01-09-2006 t/m 01-02-2007.
  • Taal in 't kort, UvA, Nederlandse Taalkunde, BA, 01-02-2006 t/m 01-09-2006.

Bennis en Hinskens

  • Inleiding Taalvariatie; Haagse Harrie en zijn vrienden, VU en UvA, ATW en Neerlandistiek, BA, 04-09-2006 t/m 31-01-2007. Individuele werkcolleges zijn verzorgd door Cornips, Jansen, Spruit, Wijngaarden.
  • Taalvariatie in Nederland. De atlassen van het Meertens Instituut, UvA en VU, Neerlandistiek en Taalwetenschap, BA, 01-09-2005 t/m 31-01-2006. Individuele werkcolleges zijn verzorgd door Maclean.

Hermans

  • Foot related processes in Germanic and her granddaughters, LOT, vanaf 19-06-2006.

Hinskens

  • Werkcollege bij Inleiding Algemene Taalwetenschap, VU, ATW, BA, 08-02-2006 t/m 15-03-2006.

Oostendorp

  • Phonology of Dutch, University of Indiana, Linguistics Department, Post-doc PhD, 26-06-2006 t/m 30-06-2006.
  • A Theory of Colours in Phonology, Universiteit van Olomouc, (Tsjechië), Department of English Linguistics, Post-doc PhD, 24-07-2006 t/m 28-07-2006.
  • Introduction to OT, Universiteit van Olomouc, (Tsjechië), Department of English Linguistics, Post-doc overig, 31-07-2006 t/m 04-08-2006.
  • Tone and segmental structure, Universität Stuttgart, Engelse Taalkunde, Post-doc PhD, 14-08-2006 t/m 31-08-2006.

Redacties

Onderzoekers van taalvariatie zijn betrokken als (gast)-redacteur bij de volgende tijdschriften:

  • TTWiA (Maclean)
  • Taal en Tongval (Barbiers, Bennis, Hinskens)
  • The Journal of Comparative Germanic Linguistics (Barbiers)
  • Syntax. A Journal of Theoretical, Experimental and Interdisciplinary Research (Barbiers)
  • Linguistic Variation Yearbook (Barbiers)
  • Atlas Linguarum Europae (Van den Berg)
  • Naamkunde (Gerritzen)  
  • Onoma -the International Council of Onomastic Sciences (Gerritzen)
  • Zeitschrift für Dialektologie und Linguistik (ZDL) (Hinskens)
  • neerlandistiek.nl (Hinskens, Van Oostendorp)
  • Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde (TNTL) (Hinskens)
  • Studies in Language Variation (SiLV - Benjamins) (Hinskens)
  • Language Problems and Language Planning (Van Oostendorp)
  • Neder-L. Elektronisch tijdschrift voor de Neerlandistiek (Van Oostendorp)
  • Taalpost, elektronisch tijdschrift (Van Oostendorp)
  • Digitale Bibliotheek der Nederlandse Letteren (Van Oostendorp)
  • Phonology (Van Oostendorp)